Η υποκλινική μαστίτιδα στα αιγοπρόβατα είναι ένα αθόρυβο πρόβλημα: δεν έχει ορατά σημάδια, αλλά μπορεί να επηρεάσει έως και το 40% των ζώων του κοπαδιού. Δεδομένου ότι δεν εμφανίζει σαφή συμπτώματα, συνήθως δεν αντιμετωπίζεται. Ωστόσο, προκύπτει ένα σημαντικό ερώτημα: υπάρχει σχέση μεταξύ υποκλινικής μαστίτιδας και ανθεκτικότητας στα αντιβιοτικά;
Η ανθεκτικότητα στα αντιβιοτικά είναι πολύ ανησυχητική, καθώς οι λοιμώξεις είναι πιο δύσκολο να ελεγχθούν. Είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε ποια βακτήρια υπάρχουν στα αγροκτήματα και σε ποια αντιβιοτικά μπορεί να είναι ανθεκτικά.
Ο σταφυλόκοκκος είναι η κύρια αιτία μαστιτίδας στα αιγοπρόβατα. Είναι γνωστό ότι μπορούν να αναπτύξουν ανθεκτικότητα, αλλά υπάρχουν διαφορές μεταξύ των ειδών; Υπάρχει ο ίδιος κίνδυνος ανάπτυξης ανθεκτικότητας σε κλινικές και υποκλινικές περιπτώσεις;
Ορισμένες μελέτες έχουν επιβεβαιώσει ότι το 45% των στελεχών του σταφυλόκοκκου μπορεί να είναι ανθεκτικά στα αντιβιοτικά.
Αποκαλυπτική μελέτη
Πρόσφατα δημοσιεύθηκε μια μελέτη, στόχος της οποίας ήταν να περιγράψει τη συχνότητα εμφάνισης ανθεκτικού στα αντιβιοτικά σταφυλόκοκκου σε δείγματα υποκλινικής μαστίτιδας από πρόβατα.
Πραγματοποιήθηκε σε 12 εκτροφεία προβατίνων γαλακτοπαραγωγής στην Ελλάδα, όπου σύμφωνα με προηγούμενη μελέτη η συχνότητα εμφάνισης υποκλινικής μαστίτιδας ήταν 52%.
Τι ανακαλύφθηκε;
Σε αυτήν την εργασία, μελετήθηκαν 179 δείγματα υποκλινικής μαστίτιδας, και τα αποτελέσματα ήταν σαφή:
– Το 32% των δειγμάτων έδειξε ανθεκτικότητα σε ορισμένα αντιβιοτικά.
– Εντοπίστηκε ανθεκτικότητα σε 11 διαφορετικά αντιβιοτικά, ιδίως στην αμπικιλλίνη, την τετρακυκλίνη και την πενικιλίνη, που χρησιμοποιούνται συνήθως στον τομέα αυτόν.
– Ο κίνδυνος απομόνωσης σταφυλόκοκκου ανθεκτικού σε τουλάχιστον ένα αντιβιοτικό ήταν 23,8%.
Υπήρχε αντίσταση στο 1/3 των δειγμάτων που ελήφθησαν κατά την περίοδο της μελέτης.
Ένα εντυπωσιακό γεγονός ήταν ότι οι CNS (αρνητικοί στην κοαγκουλάση σταφυλόκοκκοι) εμφάνισαν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα από τον S. aureus. Επιπλέον, οι CNS ήταν ανθεκτικοί σε περισσότερους τύπους αντιβιοτικών και όλες οι περιπτώσεις πολυανθεκτικότητας αντιστοιχούσαν σε αυτήν την ομάδα.
Αυτό είναι σχετικό επειδή οι CNS συχνά προκαλούν υποκλινική μαστίτιδακαι συνήθως δεν αντιμετωπίζονται. Το εύρημα μπορεί να εξηγηθεί από το γεγονός ότι τα ζώα λαμβάνουν αντιβιοτικά για άλλες ασθένειες και αυτό τα καθιστά πιο ευάλωτα στην ανάπτυξη ανθεκτικότητας.
Περισσότερες αντιστάσεις ανιχνεύθηκαν σε δείγματα με CNS από ό,τι με S. aureus. Επιπλέον, τα περισσότερα ήταν πολυανθεκτικά.
Συμπεράσματα
Οι ερευνητές επισημαίνουν μια συσχέτιση:
Όσο υψηλότερος είναι ο κίνδυνος υποκλινικής μαστίτιδας, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα ανεύρεσης σταφυλόκοκκου ανθεκτικού.
Αυτά τα αποτελέσματα ενισχύουν τη σημασία της ορθολογικής χρήσης των αντιβιοτικών. Η χρήση αυτών των φαρμάκων σε λανθασμένες δόσεις ή βάσει λανθασμένων πρωτοκόλλων έχει αποδειχθεί ότι αποτελεί αιτία εμφάνισης ανθεκτικών βακτηρίων.
Η πρόληψη της μαστίτιδας, μέσω της σωστής διαχείρισης και εμβολιασμού, μπορεί να συμβάλει σημαντικά στη μείωση των θεραπειών.
Συντάκτρια άρθρου:
Tania Perálvarez Puerta. Global Product Manager, Small Ruminants Franchise – HIPRA
Βιβλιογραφικές αναφορές:
Charalambia K. Michael, et al. (2023) Longitudinal Study of Antibiotic Resistance of Staphylococci from Cases of Subclinical Mastitis in Sheep in Greece: Incidence and Risk Factors. Antibiotics 2023, 12, 1703. (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38136737/)
